Sakıp Sabancı Müzesi

Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi (SSM), zengin koleksiyonları, ağırladığı uluslararası ve ulusal geçici sergileri, eğitim programları, konser, konferans ve seminerleriyle çok yönlü bir müzecilik anlayışını yansıtmaktadır.

SSM Resim Koleksiyonu, ülkemizde resim sanatının gelişim sürecinin başlangıç evresine dair önemli ipuçları veren, kültürel bir birikimdir.

Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi (SSM), Atlı Köşk olarak anılan köşk galerilerden oluşmaktadır. 1951’de, Hacı Ömer Sabancı tarafından satın alınan Atlı Köşk, uzun yıllar ailenin yazlık evi olarak kullanılmış, daha sonra Sakıp Sabancı’nın daimi konutu olmuş ve onun zengin koleksiyonunu barındırmış, 1998’de müzeye dönüştürülmek üzere Sabancı Üniversitesi’ne tahsis edilmiştir. Galeri bölümünün eklenmesiyle 2002’de ziyarete açılan Müze’nin sergileme alanları 2005’te genişletilerek teknik düzeyde uluslararası standartlara kavuşturulmuştur. 

SSM, bugün zengin koleksiyonları, ev sahipliği yaptığı uluslararası ve ulusal geçici sergileri, konservasyon birimleri, eğitim programları, konser, konferans ve seminerleriyle çok yönlü bir müzecilik anlayışını yansıtmaktadır. 

SSM Koleksiyonları

Osmanlı sanatının 500 yıllık örneklerine kapsamlı bir bakış sunan SSM Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu, başta nadir el yazması Kuran-ı Kerim’ler olmak üzere, kıtalar, murakkaalar, levhalar, hilyeler, tuğralı belgeler ile hattat aletlerinden oluşmaktadır. SSM Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu, 2012 yılında çağdaş bir tasarım ve sergileme anlayışıyla yeniden düzenlenerek ziyarete açılmıştır. Yeni teknolojik düzenlemeyle ziyaretçiler, sergi salonlarında verilen tabletler aracılığıyla, artırılmış gerçeklik (augmented reality) tekniğiyle hazırlanan animasyonları izleyebilmekte, nadir elyazması kitapları sayfa sayfa inceleyebilmektedirler.

SSM Resim Koleksiyonu, ülkemizde resim sanatının gelişim sürecinin başlangıç evresine dair önemli ipuçları veren, kültürel bir birikimdir. Bu yönüyle SSM Kitap Sanatları ve Hat Koleksiyonu’nun tarihsel süreçteki devamı niteliğine sahip olan koleksiyon, Türkiye’de imge üretimindeki dönüşümü, sanat ve sanatçı kavramlarındaki değişimi gözler önüne sererek Osmanlı devletinden Türkiye Cumhuriyeti’ne uzanan modernleşme sürecini yansıtmaktadır. 

SSM Resim Koleksiyonu, Türk resminin geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet dönemlerinin seçkin örnekleriyle, Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarında İstanbul’da yaşamış ve çalışmış sanatçıların çalışmaları da dahil olmak üzere, 1850’lerden başlayarak günümüze kadar tarihlenen eserlerden oluşmaktadır. Atlı Köşk’ün alt katındaki odalarda, Sabancı Ailesi’nin kullandığı, geç rokoko, neo-klasik ve ampir üsluplarından ilhamla tasarlanmış Batı tarzı mobilyalar ve 19. yüzyıla tarihlenen dekoratif sanat eserleri yer almaktadır. Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinden günümüze ulaşmış parçaların yer aldığı arkeolojik ve taş eserler ise müzenin bahçesinde sergilenmektedir. 

SSM’de açılan sergiler

SSM, saygın kurum ve kuruluşların destekleri ile gerçekleştirdiği sergi projeleriyle 2019’da da sanatseverleri, Türk ve dünya sanatının önemli sanatçı ve akımlarıyla buluşturmuştur. 

Rus Avangardı. Sanat ve Tasarımla Geleceği Düşlemek: SSM, Sabancı Holding’in katkılarıyla 2018’de açılan ve 2019’da da devam eden 20. yüzyıl dünya sanatını şekillendiren Rus Avangardı akımının Türkiye’deki en kapsamlı sergisine ev sahipliği yapmıştır. 20. yüzyılın başından 1930’lara kadar Rusya’da faaliyet gösteren ve sanatı hayatın her alanına yaymayı hedefleyen avangard sanatçı ve okullar, resim, tasarım, edebiyat, film ve tiyatro alanlarındaki zengin üretkenlikleriyle temsil edilmektedir. Rus Avangardı’nın siyasi arka planının katmanları ise, SSM’nin Sabancı Üniversitesi’nin bir parçası olarak taşıdığı akademik misyon doğrultusunda, bir kaynak teşkil edilecek çerçevede sunulmuştur. Sergi, Selanik Devlet Çağdaş Sanat Müzesi-Costakis Koleksiyonu’nun yanı sıra Moskova’daki tüm Rusya Dekoratif Sanatlar Müzesi ve Multimedya Sanat Müzesi ile Avrupa’nın önde gelen özel
koleksiyonlarından seçilen 513 eserle, Türkiye’de ilk defa bir arada sunulan Rus Avangardı’nın sanat tarihindeki zengin yerine ışık tutmuştur. 

Rus Avangardı. Sanat ve Tasarımla Geleceği Düşlemek sergisi süresince Rusya’nın siyasi tarihi ve söz konusu dönemin mimarlık anlayışı, Rus Avangardı’nın dünya sanat tarihine etkileri gibi konularda gerçekleştirilen konferanslar, sergi mekânlarında düzenlenen film gösterimleri, bale ve tiyatro etkinlikleri ve Rus Avangard akımı ve sanatçılarının anlatıldığı galeri sohbetleri gerçekleştirilmiştir. 

Avni Lifij. Çağının Yenisi: SSM, Sabancı Holding’in katkılarıyla 2017’de gerçekleştirdiği “Feyhaman Duran” ve “Selim Turan” sergilerinin devamı niteliğinde olan ve Türk sanatının önemli ustalarından “Avni Lifij. Çağının Yenisi” sergisine 2019’da ev sahipliği yapmıştır. Sergide, sanatçının otoportre, poşad, manzara, figürlü kompozisyon gibi farklı türleri içeren geniş bir yelpazeye yayılmış üretiminin yanı sıra kültür politikaları, sanat eleştirisi, fotoğraf gibi alanlardaki çalışmaları da müze ortamına taşınmıştır. 

Avni Lifij. Çağının Yenisi sergisinde, Sakıp Sabancı Müzesi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Resim ve Heykel Müzesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesindeki Ankara Resim ve Heykel Müzesi, Milli Kütüphane koleksiyonları ve özel koleksiyonlarda bulunan sanatçının bine yakın yağlıboya resim, etüt, desen, eskiz, poşad, fotoğraf, arşiv malzemesi ve kişisel eşyası bir araya getirilerek sunulmuştur. 

Sergi kapsamında Avni Lifij’in sanatçı, yazar, fotoğrafçı kimliğinin ele alındığı bir panel, çocuk eğitim programları düzenlenmiştir. 

Görünenin Ötesinde Osman Hamdi Bey: Bank of America Merrill Lynch’in, dünya çapında yürüttüğü “Sanatı Koruma Projesi” kapsamında, SSM Resim Koleksiyonu’nda yer alan, Osman Hamdi Bey’e ait altı tablonun konservasyon ve bilimsel araştırma çalışmaları, 5 Haziran 2018’den bu yana “Görünenin Ötesinde Osman Hamdi Bey” sergisiyle Atlı Köşk’te ziyaretçilere sunulmaktadır. 

Sergide, Osman Hamdi Bey’in SSM Koleksiyonu’nda yer alan altı adet tablosu üzerinden boya uygulama teknikleri, kullandığı malzemeler ve eserlerin geçirdiği restorasyon çalışmaları izleyicilerle paylaşılmaktadır. 

“Görünenin Ötesinde Osman Hamdi Bey” sergisinin bilimsel araştırma çalışmaları, Sabancı Üniversitesi Nanoteknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi, Koç Üniversitesi Yüzey Teknolojileri Araştırma Merkezi, İstanbul Teknik Üniversitesi Organik Kimya Laboratuvarı ve Getty Konservasyon Enstitüsü iş birliğiyle yapılmıştır.
 
SSM Eğitim Faaliyetleri, Etkinlikler ve Projeler

Çocuk Eğitimleri

Farklı yaş gruplarına yönelik olarak tasarlanan SSM Çocuk Eğitim Programları ve etkinlikler, sömestr, ara tatil dönemi ve yaz tatillerinde de sürdürülmüştür. Müze koleksiyonları ve geçici sergiler paralelinde gerçekleştirilen özel atölye çalışmalarının yanı sıra felsefe, ritim, pandomim gibi sanatın farklı alanlarında da çalışmalar yapılmıştır. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’na özel etkinlik düzenlenmiş ve Mutfak Sanatları Akademisi (MSA) iş birliğiyle gerçekleştirilen Küçük Gurmeler etkinliğinde çocuklar Fransız ressam Monet’in tablo ve kullandığı renkleri inceleyerek sanatçının çalışmalarından ilhamla MSA mutfağında yemekler hazırlanmıştır.

Yetişkin Eğitimi Programları

SSM, 2019 Yetişkin Eğitimleri programı kapsamında Türkiye’nin önde gelen üniversitelerinin akademisyenleri yönetiminde, sanat ve sanat tarihi, tarih, dünya edebiyatı, sinema konulu eğitim etkinlikleri düzenlemiştir. Prof. Dr. Cevat Çapan ile Dünya Edebiyatı, Jak Şalom ile 12 Usta Yönetmen: Bir Sanat Olarak Sinema, Prof. Dr. Tarkan Okçuoğlu ile Osmanlı Resim Sanatı başlıklı eğitim programları düzenlenmiştir. 

24 Kasım Öğretmenler Günü’ne özel öğretmenlere Duygu Odaklı Kültürel Mirası Koruma Eğitimi verilmiştir. 

digitalSSM Teknolojik Eserlerinin Koruma Projesi

SSM’nin tüm koleksiyon ve arşivlerinin dijital ortama aktarıldığı ve 77 binden fazla yüksek çözünürlüklü görselin akademik bilgilerle desteklenerek paylaşıldığı digitalSSM, 2019 yılında fiziki mekanına kavuşmuştur. digitalSSM Arşiv ve Araştırma Alanı ismi ile hayata geçen bu alan, dijital arşivleme, dijital koruma, teknolojik sanat eserlerinin geleceğe aktarılması ve müzelerde yapay zeka uygulamaları gibi konulara odaklanmıştır. digitalSSM alanındaki ilk etkinliğini Hacettepe Bilgi ve Belge Yönetimi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yaşar Tonta, danışman İlkay Holt ve Sabancı Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Selçuk Artut dijital kültürel mirasın geleceğe taşınması konusunda bir dizi konferans ile gerçekleştirmiştir. 

digitalSSM Arşiv ve araştırma Alanı, Sabancı Üniversitesi iş birliği ile Teknolojik Sanat Eserlerinin Korunması başlıklı projenin yürütücülüğüne de başlamıştır. Uluslararası bir araştırma projesi niteliğinde başlayan bu çalışma kapsamında Tate Modern, Rhizome, ZKM gibi önde gelen sanat ve kültür kurumlarının temsilcileriyle bir dizi konferans ve atölye çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu konferanslarda yazılım tabanlı sanatın korunması, internet sanatının korunması, medya ve dijital sanat eserlerinin yeniden inşası gibi konulara odaklanılmıştır. Proje, Türkiye’deki sanat kurumlarının temsilcilerinin katılımlarıyla sektörün dijital koruma alanındaki sorunlarının ve önerilerinin ele alındığı etkinliklerle devam etmektedir. 

Koleksiyon Buluşmaları

2016’da başlayan Koleksiyon Buluşmaları etkinliği 2019 yılında da devam etmiştir. Program kapsamında, SSM koleksiyon yöneticileri, Atlı Köşk’ün bir “ev-müze” olarak ev sahipliği yaptığı koleksiyonların oluşum öyküsünü ziyaretçilerle paylaşmaktadır. Ayda bir düzenlenen etkinlik, “Kitap Sanatları Buluşması”, “Ev-Müze Buluşması” ve “Kültürel Mirası Koruma Buluşması” olarak üç farklı başlık altında gerçekleştirilmektedir.

Açık havada gösteri sanatları ve sinema etkinlikleri

Sakıp Sabancı Müzesi, 2019 yazında İstanbul’da gösteri sanatlarına yeni bir alan açmak amacıyla çeşitli açık hava etkinliklerine ev sahipliği yapmıştır. Kadıköy Belediyesi Sinematek/Sinemaevi Yöneticisi Jak Şalom’un seçkisiyle hazırlanan “Müzede Suare” programı kapsamında 16-21 Temmuz tarihleri arasında SSM’nin Boğaz manzaralı bahçesinde Hollywood tarihinin farklı dönemlerinden yıldız oyuncuların başrolünde olduğu sinema klasikleri gösterilmiştir.

Sakıp Sabancı Müzesi’nin, Sabancı Vakfı’nın katkılarıyla 2017’de başlattığı ve büyük bir ilgiyle karşılanan tiyatro etkinliği “Müzede Sahne”, Emre Koyuncuoğlu küratörlüğünde 24-28 Temmuz 2019’da gerçekleştirilmiştir. 2019 yılı teması Şiirsellemiş Beden olan Program’da tiyatro, performans, söyleşi, dans gösterileri, oyun ve atölyeler yer almıştır. Etkinlik kapsamında Genco Erkal, Tülay Günal, Nazan Kesal gibi Türk tiyatrosunun önemli isimlerinin yanı sıra Prof. Dr. Dikmen Gürün programın açılış konuşmasını yapmış, gazeteci yazar Zeynep Oral, oyuncu ve edebiyatçı Pelin Batu bir söyleşi gerçekleştirmiştir. 

Erdem Şenocak, Aslı Bostancı gibi genç sanatçıların da sahne aldığı Müzede Sahne programı kapsamında yetişkinlere ve çocuklara yönelik atölye çalışmaları gerçekleştirilmiştir. 

Sakıp Sabancı Müzesi, üç yıldır sürdürdüğü Müzede Sahne’nin yanı sıra 2019 yılında ilk kez Türkiye’de gerçekleştirilen FRINGE festivalinin açılışına da ev sahipliği yapmıştır. 

Konserler 

Sakıp Sabancı Müzesi’nin, İKSV’nin İstanbul Caz Festivali kapsamında bahçesinde gerçekleştirdiği konserlerde, Cyrille Aimée & Elchin Shirinov Trio sahne almıştır. Müze bünyesinde yer alan uluslararası kültür-sanat, toplantı ve etkinlik merkezi “the Seed”, klasik müzik yıldızlarının sahne aldığı İstanbul Resitalleri programına 2019’da devam etmiş; Freedy Kempf, Andrew Tysons, Goran Filipec, Stephen Kovacevich, Yeol Eum Son ve Jeung Beum Sohn gibi sanatçıları ağırlamıştır.

5 Ağustos-5 Eylül 2019 arasında SSM’nin Boğaz manzaralı terasında “Bachçede Yaz Festivali” adı altında klasik müzik konserleri dizisi düzenlenmiştir. SSM, Bachçede Yaz Festivali kapsamında İzmir Barok, Thomas Gabriel Trio, Musica Minore, Konstantin Lifschitz, Hortus Musicus, Stabat Mater ve The Barock M Ensemble gibi klasik müziğin sevilen isim ve gruplarının konserlerine ev sahipliği yapmıştır.

Ayrıca 10 Kasım’da Osmanlı Dönemi Müziği Uygulama ve Araştırma Merkezi (OMAR) iş birliğiyle “Müzede Tarihin Sesi” isimli bir belgesel konser düzenlenerek arşiv kayıtlarından ses ve görüntülerle Atatürk’ün sevdiği şarkılar icra edilmiştir. 

Yoga

Sakıp Sabancı Müzesi’nin bahçesinde yüksek bir katılımla gerçekleştirilen ve artık geleneksel bir nitelik kazanan ücretsiz yoga dersleri, Cihangir Yoga iş birliği ve eğitmenleriyle 12 Haziran-25 Eylül 2019 tarihleri arasında her Çarşamba devam etmiştir. Yılın en uzun günü 21 Haziran Dünya Yoga Günü etkinliğinde güneşin doğuşunun ve batışının meditasyon ve yoga ile karşılandığı bir etkinlik düzenlemiş, 2 Ağustos’ta Chris Chavez ile bir yoga dersi gerçekleştirilmiştir. 

Daha fazla bilgi için:
http://www.sakipsabancimuzesi.org

  • GENEL MÜDÜR

    Dr. Nazan Ölçer (Müze Direktörü)

  • ADRES

    Sakıp Sabancı Cad. No:42
    34467 Emirgan - İSTANBUL

  • TELEFON

    0212-277 22 00

  • FAKS

    0212-229 49 14

Web Sitesine Git